محمد ابراهیمی ورکیانی – دانشیار دانشگاه شهید بهشتی

چکیده مقاله:

دراین معنا که سنت حسنه وقف وخیرات پدیده ای اخلاقی است که در سراسر جهان مورد توجه انسان های بیشماری بوده ومی باشد ومصادیق بسیاری ازاین میزاث جاویدان موجود است تردیدی نیست چنانکه درتاکید فوق العاده اسلام برسنت خیرات ومبرات واین که شارع مقدس اسلام ورسول گرامی خاتم برامر وقف اهتمامی بی نظیر داشته وخود یکی از بزرگترین وپیشگام ترین واقف دراسلام بشمار آمده واصحاب واهلبیت او نیز دراین سنت نیکو ازآن حضرت به بهترین صورت تبعیت نموده ورقبات وقفی فراوانی ازخود بیادگار گذاشته وآحاد مسلمین به آنان اقتداء نموده ، ابهامی وجود ندارد تا آن جا که بگفته علامه طباطبا یی (ره) تا کنون ایران اسلامی 3بار وکشور ترکیه 2/5 بار وکشور مصر 2 بار تمامی اراضی آن وقف گردیده وبه مرور زمان به عللی تبدیل به املاک شخصی گشته ومجددا جامعه اسلامی به وقف آن مبادرت نموده اند. ولی متاسفانه با همه اهتمام اسلام ومسلمین برامر وقف وخیرات ، ملاحظه می شود که عملا، جامعه اسلامی ازرقبات گسترده موقوفات موجود نیز بهره وافی نداشته وندارد.چنان که ، به گفته نماینده ولی فقیه وریاست پیشین سازمان اوقاف وامور خیریه در جمهوری اسلامی ایران حجه الاسام مصلحی ، ازمجموع شش هزار مغاره بازار تهران بیش از دوهزار ودویست باب مغازه آن موقوفاتی است که برای اداره مدارس علمیه مروی وجز آن وقف گردیده ولی درآمد فعلی آن به میزانی است که نامبرده از ذکر آن شرم دارد .(مجله مهتدین مهر ماه 1387ص 9) این نمونه. گزارش های نگران کننده ملهم این پیام است که موسسات خیریه می بایست درکنار ترویج فرهنگ وقف وامور خیریه به فکر حل مشکلات وآفات فراروی نظام وقفی این کشور وبلکه همه کشورهای اسلامی نیز بوده باشند ودرغیر این صورت سنت حسنه وقف عاملی درجهت رکود ثروت گشته وهمواره شاهد عدم موفقیت چشمگیراین میراث جاویدان درجامعه اسلامی خواهیم بود . شگفت این که امروزه جامعه اروپا وآمریکا را می نگریم که با فرض این که درامر وقف از جامعه اسلامی ازنظر کمی وکیفی وتاریخی ازنظام اسلامی متاخر بوده درحال حاضر ار طریق اصلاح نظام وقف درحل مشکلات اجتماعی ،اقتصادی وفرهنگی خود بسی موفق ترمی باشد. نگارنده در صدد است دراین مقاله به بیان پاره ای از مشلات وآفات فراروی نظام وقف وامور خیریه که متاسفانه کمتر مورد توجه قرار گرفته وکمتر تالیفی دراین زمینه مشاهده می شود، بپردازد .باشد که با ارایه راهکارهای مناسب از جانب اندیشمندان وبهره مندی از تجربیات کسانی که قبل از ما درصدد حل مشکلات برآمده اند ، نظام وقف در جامعه اسلامی ونظام مقدس جمهوری اسلامی ایران نیزازدرخشش بهتری برخوردارشده و سرخوردگی خیران ازامر وقف تبدیل به امید گشته واین سنت حسنه به اهداف الهی درتشریع خود نزدیک تر گردد.

کلیدواژه ها:

سنت ماندگار میراث جاویدان بهره وری احسن رکود وقف

 

«برای دریافت متن کامل مقاله در سیویلیکا کلیک کنید»

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.